Tiền kỹ thuật số hay tiền mã hóa (Cryptocurrency) là một kênh đầu tư mới, đã và đang thu hút sự chú ý của nhiều nhà đầu tư trên thế giới, kể cả khu vực Châu Á Thái Bình Dương.
Theo thống kê của trang Coin Dance, trong vòng 5 năm, khối lượng giao dịch hàng tuần đã tăng 6 lần. Cụ thể, từ mức trung bình 10 triệu USD/tuần vào năm 2015 lên đến 60 triệu USD/tuần năm 2020. Chưa kể lượng giao dịch hàng tuần vào những thời điểm nóng của Bitcoin lên đến 120 triệu USD/tuần.
Hình 1: Lượng giao dịch Bitcoin hàng tuần (toàn cầu) - Nguồn: Coin Dance
Như vậy, Bitcoin và các đồng tiền kỹ thuật số khác đã chứng tỏ bản thân như một kênh đầu tư thay thế mới mẻ và hấp dẫn trong mắt các nhà đầu tư quốc tế. Thế nhưng, tại Việt Nam, loại hình này vẫn chưa được các nhà đầu tư quan tâm. Vậy nguyên nhân là do đâu? Hãy cùng tìm hiểu các khía cạnh ảnh hưởng trong bài viết dưới đây!
Hiện trạng thị trường đầu tư tài chính tại Việt Nam
Yếu tố tâm lý chung
Vấn đề pháp lý
Kỹ thuật và Công nghệ
Tính phổ biến
Nhiễu loạn thông tin
Bitcoin đã bị những scandal lớn
Lời khuyên cho NĐT Việt nam
Tại Việt Nam, khi thị trường chứng khoán ngày càng ổn định thì lợi nhuận nó mang lại cũng giảm dần, chỉ còn ở mức khoảng 9%/năm (theo Damodaran, tháng 1/2020). Tương tự, bất động sản cũng trở thành một thị trường cạnh tranh cao khi ngày càng có nhiều cty lớn cùng phân chia một miếng bánh ngày càng nhỏ.
Với NĐT nhỏ lẻ, giá trị đầu tư BĐS lớn và tính thanh khoản quá thấp. Đầu tư kim loại quý gặp trở ngại khi phí giao dịch quá cao. Cụ thể, ở Việt Nam, chỉ mua vào bán ra một lượng vàng đã mất phí giao dịch từ 1 triệu đồng cho bên trung gian là các cty giao dịch vàng bạc.
Như vậy, các nhà đầu tư Việt vẫn đang loay hoay trong việc tìm kiếm một kênh đầu tư khác ngoài các kênh truyền thống như chứng khoán, kim loại quý, bất động sản... với mong muốn tìm được mức lợi nhuận cao hơn hoặc đa dạng hóa danh mục đầu tư.
Con người hay nhà đầu tư, do bản năng, đều e ngại những điều quá mới mẻ, khó hiểu hoặc khó sử dụng. Khi chúng ta nhìn vào địa chỉ ví điện tử, địa chỉ này dài như một “cái sớ”. Đó là chưa nói đến độ dài của khóa cá nhân. Và nếu bạn làm mất khóa đó, bạn sẽ mất tiền hoặc nếu bạn gửi sai địa chỉ hoặc sai mạng lưới thì bạn cũng gặp rắc rối.
Tuy nhiên, quy luật chung trong kinh doanh và đầu tư là “high risk, high return”. Nếu NĐT không chấp nhận cái mới và rủi ro thì có thể chính họ sẽ phải tiếc nuối một cơ hội vàng. Hơn thế nữa, hiện nay, có rất nhiều dự án đầu tư vào việc thay đổi cách sử dụng tiền điện tử theo hướng gần gũi với người sử dụng hơn. Điển hình như dự án ví Divi, đây là một loại ví mới giúp người sử dụng có thể có thể dùng tiền điện tử trong thanh toán các giao dịch hàng ngày như một thẻ tín dụng; hay các dự án ATM tiền mã hoá phổ biến ở nhiều nơi trên thế giới
Hiện tại Bitcoin được công nhận tại 128/ 257 quốc gia và vùng lãnh thổ (hình 3). Ở Việt Nam, tiền điện tử chưa được chấp nhận như một trung gian thanh toán như tiền mặt, séc, hay thẻ tín dụng. Do đó, tiền mã hóa tại Việt Nam bị xem là “bất hợp pháp” theo cách hiểu này. Điều này làm cho nhà đầu tư Việt Nam càng thêm dè dặt, họ lo lắng liệu các giao dịch tiền ảo này có thể khiến họ gặp rắc rối hay không. Và nếu so sánh với các nước Đông Nam Á khác như Thái Lan, Indonesia, Philippines, các quốc gia này đã hợp pháp hóa tiền kỹ thuật số, thì Việt Nam đang đi sau họ.
Hình 2: Tính hợp pháp của tiền kỹ thuật số theo quốc gia - Nguồn: Coin Dance
Nhưng NĐT cũng cần lưu ý, tuy tiền mã hóa hiện tại không được chấp nhận như một trung gian thanh toán cho các giao dịch hàng ngày tại nước ta, các giao dịch mua bán tiền điện tử vẫn là hợp pháp. Và với những ưu điểm vượt trội của mình, sớm hay muộn tiền điện tử cũng sẽ được hợp pháp hóa tại nhiều quốc gia khác nữa, trong đó có Việt Nam. Vấn đề chỉ còn là thời gian!
Không như chứng khoán, tiền kỹ thuật số không có bên trung gian thứ ba, nên khi tiền kỹ thuật bị đánh cắp, sẽ không có ai chịu trách nhiệm. NĐT cũng cần phải am hiểu cơ bản về các khái niệm như malware, bảo mật dữ liệu cá nhân để tránh bị mất cắp do hacker/virus. Bên cạnh đó, các traders cũng cần tìm hiểu và lựa chọn một sàn giao dịch tiền ảo uy tín, có tính an ninh cao để bắt đầu.
Thế nhưng, ưu điểm vượt trội của tiền điện tử chính là “xác minh giao dịch phi tập trung”, do đó không có một bên thứ ba có toàn quyền tùy tiện thay đổi các giao dịch này. Và nếu NĐT nào hiểu được ưu điểm của công nghệ phi tập trung này sẽ thấy thanh toán tiền điện tử an toàn hơn thanh toán qua hệ thống trung gian ngân hàng.
Tại Việt Nam, so với sự phổ biến của chứng khoán và bất động sản, tiền kỹ thuật số chưa được đưa vào chương trình nào đào tạo hoặc giảng dạy chính thức của bất kỳ trường nào. Cryptocurrency gần như là một đề tài bị tránh né hoặc lãng quên trong chương trình tài chính của tất cả các trường Đại Học nước ta, nếu có đề cập đến cũng rất sơ sài và hạn chế.
Về số lượng cty cung cấp dịch vụ và chuyên gia trong lĩnh vực, so sánh với chứng khoán, số lượng sàn giao dịch tiền mã hoá là con số rất nhỏ. Do vậy, nhân lực có chuyên môn trong lĩnh vực này còn mỏng và chưa có chất lượng.
Nếu nhìn qua các nước như Singapore, Đài Loan, Anh, Úc, các nước này đã bắt đầu phổ biến Cryptocurrency trong chương trình giảng dạy từ trung học phổ thông đến đại học.
Đa số các nhà đầu tư khi được hỏi vì sao họ e dè với tiền kỹ thuật số đa số đều cho biết có quá nhiều thông tin cần phải nắm bắt trước khi bắt đầu giao dịch tiền số: ví điện tử, khóa cá nhân, malware, ăn trộm SIM, đào bitcoin, công nghệ Blockchain…Nếu thử mở video clip dễ hiểu nhất hướng giao dịch cho người mới bắt đầu trên Youtube, nhà đầu tư cũng cảm thấy choáng váng vì quá nhiều bước cần thực hiện để đảm bảo giao dịch an toàn!
Hơn thế nữa với việc bội thực thông tin của các mạng xã hội, các báo mạng, thông tin đến tai NĐT có thể sai lệch. Và tại thị trường Việt Nam thì NĐT lại càng khó tìm được những người tư vấn chuyên nghiệp, mà chủ yếu tự học hoặc qua bạn bè, người thân. Điều này mất rất nhiều thời gian mà không phải ai cũng làm được.
Từ năm 2018 đến nay trên thế giới đã có diễn ra nhiều vụ scandal tiền mã hoá, khiến NĐT sợ hãi. Ví dụ như vụ nhà sáng lập Plus Token biến mất cùng số tiền 2,9 tỷ USD. Tiếp theo là cái chết đầy “bí ẩn” của nhà sáng lập sàn QuadrigaCX chôn theo 200 triệu USD, CTFC chống lại tổ chức Control-Finance Ltd lừa đảo Bitcoin trị giá 147 triệu USD, sàn giao dịch Binance bị hack hơn 40 triệu USD…
Xem thêm: Những vụ lừa đảo tiền ảo gây chấn động đầu năm 2019
Tại thị trường Việt Nam, tiền mã hóa cũng không tránh khỏi scandal. Khởi đầu là vụ Alos Coin vào cuối năm 2017 với hơn 1.400 nạn nhân tại tỉnh Bắc Giang và 10 tỉnh thành khác cùng số tiền lừa đảo hàng chục tỷ. Tiếp theo là vụ iFan, Pincoin đầu năm 2018 trong đó cty Modern Tech chiếm đoạt 15,000 tỷ đồng của nhà đầu tư. Và đỉnh điểm là hợp tác xã đào tiền ảo Sky Mining. Bản thân thuật ngữ “tiền ảo” đã gây ra tâm lý lo ngại cho NĐT và khi xảy ra quá nhiều vụ việc tai tiếng như thế trong một thời gian ngắn thì cũng dễ hiểu vì sao tiền kỹ thuật số lại càng bị “ghẻ lạnh”.
NĐT Việt cũng không nên quá vội vàng loại trừ tiền kỹ thuật số ra khỏi danh sách lựa chọn vì đây rõ ràng là một kênh đầu có lợi nhuận cao với những bước tăng giá được giới đầu tư ví là “phi mã". Hơn hết, tiền mã hóa, cùng với công nghệ Blockchain đã được công nhận bởi nhiều đặc tính vượt trội của nó như: bảo mật giao dịch, bảo toàn danh tính, không lạm phát, không có phí giao dịch cho bên trung gian ....
Nếu tiền kỹ thuật số khai thông được những khúc mắc về pháp lý, kỹ thuật và tính phổ biến, thì tương lai nó sẽ dần trở thành một hình thức thanh toán mới an toàn và hiệu quả. Tất cả chỉ là vấn đề thời gian!
Hình 3: Lượng giao dịch Bitcoin hàng tuần (tính theo VND) - Nguồn: Coin Dance
Hiện nay, các sàn giao dịch tại thị trường Việt Nam cũng phát triển không ngừng, tập trung vào tính bảo mật và nâng cao chất lượng dịch vụ cho NĐT. Theo đó, lượng Bitcoin giao dịch hàng tuần tại thị trường Việt Nam cũng đạt con số đáng kể!
Bạn đã đầu tư vào tiền mã hoá chưa? Bạn nghĩ sao về kênh đầu tư này? Hãy chia sẻ quan điểm của bạn ở phần bình luận của bài viết. Và đừng quên tham khảo những kiến thức và tin tức nổi bật của thị trường trên kênh Remitano Forum nhé!
